شوک شایعات به بازار خودرو؛ فروشندگان از عرضه عقب نشستند

بازار خودرو در روزهای اخیر تحت تأثیر افزایش نرخ ارز و انتشار اخبار ضدونقیض درباره واردات خودرو قرار گرفته است. در چنین شرایطی، بخشی از فروشندگان ترجیح داده‌اند فعلاً خودروهای خود را عرضه نکنند و در مقابل، گروهی از خریداران با نگرانی از افزایش بیشتر قیمت‌ها وارد بازار شده‌اند. این وضعیت از نگاه کارشناسان، هم‌زمان با کاهش قدرت خرید خانوارها، مسیر کوچک‌تر شدن بازار خودرو را تقویت می‌کند.

بابک صدرایی، کارشناس صنعت خودرو، پس از بازدید از تعدادی از نمایشگاه‌های خودرو اعلام کرد که بسیاری از عرضه‌کنندگان به دلیل نوسان‌های لحظه‌ای نرخ ارز، از فروش خودداری می‌کنند. به گفته او، فروشندگان در شرایطی که قیمت ارز ثبات ندارد، نمی‌توانند چشم‌انداز روشنی برای جایگزین کردن خودروی فروخته‌شده داشته باشند؛ به همین دلیل، ترجیح می‌دهند برای مدتی دست نگه دارند.

در کنار بی‌ثباتی ارزی، شایعات مربوط به توقف یا محدود شدن واردات خودرو نیز بر نگرانی فعالان بازار افزوده است. هنوز ابهام درباره سیاست‌های وارداتی ادامه دارد و همین موضوع باعث شده خریداران و فروشندگان با احتیاط بیشتری تصمیم بگیرند. ترکیب این عوامل، پیش‌بینی روند قیمت‌ها و وضعیت معاملات را دشوار کرده است.

ترس از گرانی، بخشی از تقاضا را به بازار برگرداند

بررسی رفتار خریداران در دوره‌های نوسان نشان می‌دهد که بازار خودرو در زمان رکود و ثبات نسبی، معمولاً با کاهش تقاضا مواجه می‌شود. با این حال، زمانی که موج افزایش قیمت شکل می‌گیرد، بخشی از متقاضیان برای حفظ ارزش دارایی خود یا جلوگیری از پرداخت هزینه بیشتر در آینده، خرید خودرو را در اولویت قرار می‌دهند.

این افزایش تقاضا در شرایطی رخ می‌دهد که هم‌زمان تعدادی از فروشندگان نیز از عرضه خودرو خودداری می‌کنند. کاهش عرضه و حضور خریدارانی که از گران‌تر شدن خودرو نگران هستند، می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت‌های پیشنهادی وارد کند و فضای بازار را بیش از پیش تحت تأثیر شایعات و انتظارات قرار دهد.

کاهش قدرت خرید و حرکت به سمت خودروهای ارزان‌تر

صدرایی تأکید کرده است که قیمت‌های فعلی خودرو با سطح درآمد بسیاری از خانوارها تناسب ندارد. رسیدن قیمت یک خودروی معمولی به محدوده سه تا چهار میلیارد تومان، فاصله قابل توجه میان توان خرید مردم و قیمت‌های بازار را نشان می‌دهد. در چنین شرایطی، هر موج جدید افزایش قیمت می‌تواند بخشی از متقاضیان را به‌طور کامل از بازار خارج کند.

گروه دیگری از خریداران نیز ناچار می‌شوند انتخاب خود را تغییر دهند و به سراغ خودروهایی با قیمت پایین‌تر بروند. به بیان دیگر، فردی که پیش‌تر قصد خرید یک خودروی مشخص را داشته، ممکن است به دلیل افزایش قیمت، گزینه‌ای ارزان‌تر و پایین‌تر از انتخاب اولیه خود را بررسی کند.

با وجود این شرایط، معاملات خودرو متوقف نشده و تقاضا به صفر نرسیده است؛ اما سهم خریداران نسبت به گذشته کاهش یافته است. به اعتقاد این کارشناس، ادامه بی‌ثباتی ارزی، ابهام در سیاست واردات و کاهش قدرت خرید می‌تواند تعداد فعالان بازار را کمتر کرده و در نهایت به کوچک‌تر شدن بازار خودرو منجر شود.