گمرک ایران ضوابط تازه‌ای را برای ترخیص خودروهای وارداتی متعلق به ایرانیان مقیم خارج از کشور ابلاغ کرده است. بر اساس این دستورالعمل، بخشی از خودروهایی که هنوز ارزش گمرکی نهایی آنها مشخص نشده، می‌توانند با رعایت الزامات تعیین‌شده وارد فرآیند ترخیص شوند. این تصمیم با هدف کاهش توقف خودروها در اماکن گمرکی اتخاذ شده، اما به معنای آزادسازی کامل، اجازه تردد یا صدور مجوز شماره‌گذاری برای این خودروها نیست.
مطابق مقررات جدید، صاحبان خودرو باید بپذیرند که ارزش اعلام‌شده در اظهارنامه ممکن است پس از بررسی کارگروه تعیین ارزش تغییر کند. بنابراین، اگر ارزش نهایی تعیین‌شده از سوی گمرک بیشتر از مبلغ اظهارشده باشد، مالک خودرو موظف است مابه‌التفاوت حقوق ورودی و سایر وجوه متعلقه را پرداخت کند. اجرای این فرآیند به شکلی طراحی شده است که سرعت ترخیص افزایش یابد و هم‌زمان حقوق دولت در دریافت عوارض گمرکی محفوظ بماند.
ترخیص خودروهای فاقد شناسه ارزش گمرکی TSC
یکی از محورهای اصلی بخشنامه جدید، تعیین تکلیف خودروهایی است که در بانک اطلاعات گمرک ایران شناسه ارزش گمرکی یا TSC ندارند. شناسه TSC مبنایی برای شناسایی ارزش گمرکی کالا در سامانه‌های مربوط به شمار می‌رود و نبود آن باعث می‌شود ارزش نهایی خودرو هنوز از سوی مرجع تخصصی تعیین نشده باشد.
در این شرایط، چنانچه مالک خودرو پیش از اعلام نتیجه کارگروه تعیین ارزش، درخواست ترخیص خود را ارائه کند، گمرک می‌تواند پس از دریافت تعهدنامه، تشریفات مربوط را ادامه دهد. این امکان صرفاً برای جلوگیری از معطل ماندن خودرو در گمرک پیش‌بینی شده و مسئولیت مالی ناشی از تعیین ارزش نهایی همچنان بر عهده صاحب خودرو خواهد بود.
پرداخت مابه‌التفاوت در صورت افزایش ارزش خودرو
در تعهدنامه‌ای که از مالک خودرو دریافت می‌شود، تصریح خواهد شد که در صورت تعیین ارزش بالاتر از رقم اظهارشده، مابه‌التفاوت حقوق ورودی باید پس از اعلام گمرک پرداخت شود. به این ترتیب، انجام مراحل اولیه ترخیص، مانع مطالبه وجوه قانونی در مراحل بعدی نخواهد بود.
مالک خودرو باید پس از مشخص شدن ارزش قطعی، نسبت به تسویه مبالغ اعلام‌شده اقدام کند. تا زمانی که این تعهد مالی تعیین تکلیف نشود، پرونده گمرکی مختومه نخواهد شد و محدودیت‌های مربوط به خروج نهایی و شماره‌گذاری پابرجا می‌ماند.
شماره‌گذاری خودرو پس از تعیین ارزش نهایی
در دستورالعمل گمرک تأکید شده است که تکمیل تشریفات گمرکی اولیه، به‌تنهایی مجوز شماره‌گذاری خودرو محسوب نمی‌شود. خودروهایی که بدون شناسه TSC ترخیص می‌شوند، برای دریافت امکان شماره‌گذاری باید چند مرحله مشخص را پشت سر بگذارند.
ابتدا ارزش خودرو باید توسط کارگروه مربوط تعیین شود. پس از آن، در صورت وجود اختلاف میان ارزش نهایی و ارزش اظهارشده، مابه‌التفاوت حقوق ورودی باید به‌طور کامل پرداخت شود. در نهایت نیز پرونده گمرکی باید به صورت رسمی مختومه شود. تنها پس از طی این مراحل، امکان صدور مجوزهای نهایی و ادامه روند شماره‌گذاری فراهم خواهد شد.
همچنین مقرر شده است محدودیت شماره‌گذاری این خودروها در سامانه جامع امور گمرکی ثبت شود. درج این هشدار به دستگاه‌های مرتبط اعلام می‌کند که خودرو هنوز تمام شرایط لازم برای شماره‌گذاری را احراز نکرده است.
محدودیت خروج خودرو از گمرک پیش از تعیین تکلیف ارزش
بر اساس بخشنامه ابلاغی، گمرکات اجرایی تا پیش از نهایی شدن ارزش خودرو مجاز نیستند بیجک خروج را در سامانه جامع امور گمرکی ثبت کنند. همچنین تأیید سفر خروج در سامانه جدید نیز تا زمان مشخص شدن وضعیت ارزش گمرکی خودرو امکان‌پذیر نخواهد بود.
با وجود این محدودیت، برای انتقال خودرو از اماکن گمرکی به انبار صاحب کالا، امکان هماهنگی اداری با پلیس امنیت اقتصادی فراجا در نظر گرفته شده است. این هماهنگی صرفاً با هدف تسهیل جابه‌جایی فیزیکی خودرو انجام می‌شود و نباید به‌عنوان مجوز آزادسازی کامل آن تلقی شود.
به بیان دیگر، انتقال خودرو به محل نگهداری صاحب کالا به معنی صدور مجوز تردد در معابر، اجازه شماره‌گذاری یا پایان یافتن مسئولیت‌های گمرکی نیست. خودرو تا زمان تعیین ارزش نهایی و پرداخت کامل مبالغ احتمالی، همچنان مشمول محدودیت‌های مقرر خواهد بود.
تعیین تکلیف خودروهای ترخیص‌شده در گذشته
دستورالعمل جدید تنها خودروهای موجود در گمرک را شامل نمی‌شود. خودروهایی که پیش‌تر بر اساس مقررات واردات خودرو توسط ایرانیان مقیم خارج از کشور ترخیص شده‌اند، اما هنوز شناسه ارزش TSC ندارند نیز باید مورد بررسی قرار گیرند.
گمرکات اجرایی موظف شده‌اند پرونده این خودروها را بازبینی کنند. چنانچه پس از تعیین ارزش نهایی مشخص شود مبالغ دریافتی کمتر از میزان قانونی بوده است، اقدامات لازم برای مطالبه کسری وجوه انجام خواهد شد. در این مرحله نیز مالک خودرو باید مابه‌التفاوت حقوق ورودی تعیین‌شده را پرداخت کند.
پس از تعیین ارزش قطعی، ایجاد شناسه TSC و وصول مبالغ احتمالی، وضعیت پرونده گمرکی این خودروها نهایی می‌شود. در صورت تسویه کامل، پرونده مختومه خواهد شد و فرآیند صدور مجوزهای لازم می‌تواند ادامه پیدا کند.
صدور مجوز نهایی پس از تسویه کامل حقوق ورودی
مطابق ضوابط تازه، پس از اعلام نظر کارگروه تعیین ارزش و پرداخت تمام وجوه قانونی، گمرک مجوز خروج نهایی خودرو را صادر خواهد کرد. مدیر گمرک یا معاون امور گمرکی نیز باید وضعیت نهایی خودرو را در اظهارنامه ثبت و عبارت «قابل توجه پلیس راهور» را درج کند.
این عبارت برای اطلاع‌رسانی به پلیس راهور درباره وضعیت گمرکی خودرو در اظهارنامه درج می‌شود و نشان می‌دهد که مراحل مربوط به ارزش‌گذاری و تسویه حقوق ورودی انجام شده است. بنابراین، تصمیم جدید گمرک میان ترخیص اداری، انتقال خودرو و آزادسازی نهایی تفاوت قائل شده است.
در مجموع، دستورالعمل جدید گمرک ایران مسیر انجام بخشی از تشریفات ترخیص خودروهای وارداتی ایرانیان مقیم خارج از کشور را پیش از تعیین ارزش نهایی هموار می‌کند. با این حال، صاحبان خودرو باید توجه داشته باشند که خروج قطعی و شماره‌گذاری خودروهای فاقد شناسه TSC همچنان به تعیین ارزش نهایی، پرداخت مابه‌التفاوت احتمالی و بسته شدن پرونده گمرکی وابسته است.
گفتگو
نظر بگذارید
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید.